Wat kunnen voedselbedrijven doen om hun verpakkingen te verduurzamen?

1388 keer bekeken

 reacties

De levensmiddelenindustrie brengt jaarlijks veel verpakkingsmateriaal op de markt. Fabrikanten hebben afspraken om stappen te zetten richting een circulaire economie, waarbij het reduceren en hergebruik van verpakkingsmateriaal een belangrijk onderdeel is. Tegelijkertijd moeten de verpakkingen van ons eten en drinken blijven voldoen aan eisen op gebied van onder andere houdbaarheid en voedselveiligheid. Wat kunnen voedselbedrijven doen om hun verpakkingen te verduurzamen?

Recyclen

Alle plastics recyclen tot nieuwe grondstoffen?

Het klinkt simpel: hoe zuiverder het scheiden van verpakkingen, hoe makkelijker om ze te recyclen tot nieuwe verpakkingen. Als iedereen zijn glas altijd in de glasbak zou gooien, zou er in theorie geen nieuw glas meer bijgemaakt hoeven worden, omdat glas eindeloos te recyclen is tot nieuw glas. Voor plastic is het verhaal iets anders, voor verpakkingen worden namelijk honderden verschillende soorten plastic gebruikt. Dat maakt goed recyclen een stukje lastiger.

Om plastics hoogwaardig te recyclen tot grondstoffen voor nieuwe verpakkingen, moeten we die weer in zuivere vorm terug leveren aan dezelfde fabriek die ze in omloop bracht, stelt Peter Rem. Dat is mogelijk door verpakkingen te voorzien van een kenmerk waaruit een sorteerinstallatie kan opmaken bij welke fabrikant de verpakking vandaan komt. Dit is met name een interessante optie voor grote merken met een voldoende groot productvolume om een eigen recyclingsinstallatie te bouwen.

Voor kleinere merken is dit echter niet kosteneffectief. Een andere goedkopere optie die Peter Rem aandraagt is om de gemengde verpakkingsstroom als geheel te wassen en te snijden, om pas daarna de plasticvlokjes in de verschillende materiaalsoorten te scheiden en bij fabrikanten af te leveren. Fabrikanten kunnen de plastic vlokken vervolgens direct in de productie van nieuwe verpakkingen gebruiken. Een voordeel volgens Rem is dat kleine en grote merken dezelfde regels volgen.

Recyclen
Lees verder

Wat vind jij van het perspectief van Recyclen?

Inzamelen

Met statiegeld zwerfafval tegengaan?

Hoe meer verpakkingen gerecycled kunnen worden, hoe minder grondstoffen nodig zijn om nieuwe verpakkingen te maken. Die verpakkingen moeten wel eerst op de juiste verzamelpunten (denk aan: glasbak, papierbak, plasticbak, prullenbak) gedeponeerd worden. Op dit moment is de hoeveelheid zwerfafval in Nederland 33,8 miljoen kilo. Dit zijn lege patatbakjes, sigarettenpakjes, snoepwikkels, kleine PET-flesjes en andere verpakkingen. Maatschappelijke organisaties roepen de industrie op om hun verantwoordelijkheden te nemen, maar ook voor de levensmiddelenfabrikanten is zwerfafval een doorn in het oog, zegt Marian Geluk, directeur van de FNLI.

Vorige maand is in de Tweede Kamer besloten dat in 2021 statiegeld op kleine plastic flesjes wordt ingevoerd, tenzij het bedrijfsleven binnen twee jaar 90% van de kleine PET-flesjes hergebruikt. Ook het aandeel plastic flesjes in zwerfafval moet dan met 70 tot 90% zijn teruggebracht. “We willen de keten sluiten”, de doelen gaat het bedrijfsleven halen, “linksom of rechtsom, met of zonder statiegeld”, zegt staatssecretaris Van Veldhoven. Volgens Merijn Tinga, de Plastic Soup Surfer, is statiegeld een tweetrapsraket: een middel dat er zowel voor zorgt dat er meer wordt gerecycled als zwerfafval voorkomt. Maar, voordat statiegeld wordt uitgebreid krijgt de industrie de kans om de forse reductie van zwerfafval te realiseren. Tinga pleit voor openheid in de aanpak die vanaf nu gehanteerd gaat worden. “Zolang dat zichtbaar blijft, groeit het vertrouwen en kan het vertrouwen in de politiek en het bedrijfsleven worden hersteld.”

Inzamelen
Lees verder

Wat vind jij van het perspectief van Inzamelen?

Biobased verpakkingen

Zijn biologische alternatieven voor plastic de oplossing?

Hoe minder fossiele grondstoffen nodig zijn voor een verpakking, hoe lager de milieuafdruk. Er wordt dan ook druk gezocht naar biologische alternatieven die minder belastend zijn voor het milieu. Dat klinkt makkelijker gezegd dan gedaan. Na een periode van acht jaar vond Dennis van Eeten, packaging & innovation manager bij Mars, samen met Rodenburg Polymers een biobased alternatief voor de wikkel van de repen die Mars produceert, waarvan zetmeel het hoofdbestanddeel is. Hij liet zich hiervoor inspireren door bloempotten gemaakt van aardappelzetmeel uit de aardappelverwerkende industrie. Reststromen dus.

Er kleven op dit moment nog twee nadelen aan het materiaal: 1) het productievolume van Mars is te klein, waardoor de kosten van het verpakkingsmateriaal nu nog te hoog zijn, en 2) de grondstofstromen zijn afhankelijk van beschikbaarheid, waardoor het zetmeel soms uit andere landen moet komen, waardoor de milieu-impact oploopt. Volgens Van Eeten wordt deze impact kleiner op het moment dat het biobased materiaal op grote schaal geproduceerd wordt; dit betekent namelijk dat er geen of minder wikkels van fossiele grondstoffen gemaakt hoeven worden. Hoe meer bedrijven overstappen naar biobased materiaal, hoe beter. “Niet alleen omdat de kosten voor het produceren dan lager worden, maar ook om milieutechnisch echt een verschil te maken.”

Biobased verpakkingen
Lees verder

Wat vind jij van het perspectief van Biobased verpakkingen?

Een circulair ontwerp

Zorgt een slim ontwerp voor minder verpakking?

Duurzaam verpakken gaat over de functionaliteit van de verpakking, het gebruik, de weggooi- en de afvalfase. Denk hierbij aan het voorkomen van verspilling van grondstoffen tijden het productieproces, het gebruik van duurzame technologieën en duurzaam opgewekte energie, en een efficiënte inrichting van logistieke processen.

Tel daarbij op dat verpakkingen afhankelijk van hun inhoud verschillende functionaliteiten moeten hebben, en je kan tot de conclusie komen dat er geen ‘one size fits all’ voor het ontwerp van een duurzame verpakking is. In de ontwerpfase van een verpakking is dan ook veel winst te behalen met een circulair ontwerp, stelt verpakkingskundige Karen van de Stadt. Een groot aandachtspunt daarbij is volgens haar dat een duurzame verpakking alleen effectief is als de milieubelasting van de combinatie van product en verpakking afneemt over de totale context.

Het KIDV heeft een model ontwikkeld dat vijf perspectieven op duurzaam verpakken biedt, en bedrijven die hun verpakkingen willen verduurzamen helpt bij een focus op de complete verpakkingsketen, van grondstof tot afval of – nog beter – tot nieuwe grondstof.

Een circulair ontwerp
Lees verder

Wat vind jij van het perspectief van Een circulair ontwerp?

Het gesprek